Ka\u017cdy, kto spojrzy na mnie przez okulary rozszerzonej rzeczywisto\u015bci, zobaczy mnie ogolonym, w wyprasowanej koszuli, mo\u017ce nawet odrobin\u0119 m\u0142odszym. Dla \u017cony zostawiam profil domy\u015blny, bo ona i tak wie, jak wygl\u0105dam. Dla student\u00f3w – wersj\u0119 z brod\u0105, bo pono\u0107 dodaje autorytetu.<\/p>
Brzmi absurdalnie. A jednak kierunek rozwoju technologii wcale nie jest tak odleg\u0142y od tej wizji. Meta Reality Labs od 2015 roku rozwija lini\u0119 prac nad tzw. Codec Avatars – fotorealistycznymi awatarami twarzy i g\u0142owy, kt\u00f3rych wygl\u0105d oraz mimika mog\u0105 by\u0107 odtwarzane cyfrowo w czasie rzeczywistym. W publikacji Pixel Codec Avatars pokazano system zdolny do bardzo wiernego odwzorowania twarzy, a w kolejnych pracach rozwijano zar\u00f3wno sam realizm obrazu, jak i praktyczne metody pozyskiwania danych potrzebnych do budowy awatara.<\/p>
Nowsze wersje oparte na reprezentacjach gaussowskich pozwalaj\u0105 jeszcze lepiej oddawa\u0107 drobne szczeg\u00f3\u0142y – w\u0142osy, mikrotekstur\u0119 sk\u00f3ry, spos\u00f3b, w jaki twarz reaguje na zmian\u0119 o\u015bwietlenia. To nie znaczy jeszcze, \u017ce ka\u017cdy u\u017cytkownik mo\u017ce dzi\u015b jednym ruchem zrobi\u0107 sobie perfekcyjny model twarzy ze zwyk\u0142ego selfie i od razu u\u017cywa\u0107 go w codziennej komunikacji. Znaczy jednak, \u017ce laboratoryjne demonstracje zbli\u017caj\u0105 si\u0119 do poziomu, kt\u00f3ry jeszcze niedawno wydawa\u0142 si\u0119 by\u0107 odleg\u0142ym science fiction, jak w Czarnych Oceanach.<\/em><\/p> G\u0142os? Tu post\u0119p jest r\u00f3wnie szybki. Wsp\u00f3\u0142czesne modele potrafi\u0105 syntetyzowa\u0107 mow\u0119 na podstawie pr\u00f3bki d\u0142ugo\u015bci zaledwie trzech sekund. Zachowuj\u0105 nie tylko cechy g\u0142osu m\u00f3wi\u0105cego, ale r\u00f3wnie\u017c elementy emocjonalne i akustyczne obecne w nagraniu referencyjnym. Je\u015bli wi\u0119c pr\u00f3bka brzmi jak wypowied\u017a ze z\u0142o\u015bci\u0105, w du\u017cym pomieszczeniu i z lekkim pog\u0142osem, system mo\u017ce odtworzy\u0107 tak\u017ce te w\u0142a\u015bciwo\u015bci. Odbieracie telefon z nieznanego numeru? Lepiej poczekajcie z m\u00f3wieniem \u201ehalo\u201d\u2026<\/p> Niekt\u00f3re technologie (np. VALLE-2) osi\u0105gn\u0119\u0142y poziom ludzki w wybranych benchmarkach, co oznacza, \u017ce w okre\u015blonych testach ods\u0142uchowych ich wynik jest por\u00f3wnywalny z mow\u0105 zwyk\u0142ego cz\u0142owieka. To bardzo du\u017co. Nie znaczy jednak, \u017ce \u2013 przynajmniej na dzi\u015b – ka\u017cda syntetyczna wypowied\u017a w ka\u017cdych warunkach jest ju\u017c nieodr\u00f3\u017cnialna od ludzkiej. Sam Microsoft potraktowa\u0142 projekt jako badawczy i nie udost\u0119pni\u0142 go publicznie, wskazuj\u0105c przy tym wprost na ryzyko nadu\u017cy\u0107, takich jak podszywanie si\u0119 pod inne osoby.<\/p> Je\u015bli po\u0142\u0105czymy fotorealistyczny awatar twarzy z klonowaniem g\u0142osu i z dojrzewaj\u0105cymi urz\u0105dzeniami klasy AR oraz mixed reality, dostajemy bardzo wyra\u017any kierunek rozwoju. Nie chodzi jeszcze o gotowy produkt, kt\u00f3ry jutro zmieni \u017cycie wszystkich. Chodzi o to, \u017ce poszczeg\u00f3lne elementy tej uk\u0142adanki ju\u017c istniej\u0105. Twarz mo\u017ce by\u0107 cyfrowo rekonstruowana i animowana. G\u0142os mo\u017ce by\u0107 wiernie syntetyzowany. Interfejs nak\u0142adany na pole widzenia u\u017cytkownika te\u017c ju\u017c nie jest czyst\u0105 fantazj\u0105. W takim \u015bwiecie profesor m\u00f3g\u0142by na wyk\u0142adzie wygl\u0105da\u0107 jak bardziej uporz\u0105dkowana wersja samego siebie, sprzedawca m\u00f3g\u0142by brzmie\u0107 jak kto\u015b znajomy, a rozm\u00f3wca m\u00f3g\u0142by by\u0107 widziany nie takim, jakim jest, lecz takim, jakim chce si\u0119 pokaza\u0107, nie wspominaj\u0105c ju\u017c o obcokrajowcach, kt\u00f3rzy swoim g\u0142osem mogliby m\u00f3wi\u0107 do nas od razu w naszym j\u0119zyku.<\/p> I tu pojawia si\u0119 drugi, mo\u017ce nawet ciekawszy w\u0105tek. Okulary AR to nie tylko narz\u0119dzie do zmiany tego, co inni widz\u0105 we mnie. To tak\u017ce filtr tego, co widz\u0119 ja. Badania nad diminished reality<\/em> – technikami wizualnego ukrywania lub usuwania element\u00f3w realnej sceny – pokazuj\u0105, \u017ce obiekty ze \u015bwiata fizycznego mo\u017cna cyfrowo \u201ewymazywa\u0107\u201d, a powsta\u0142e luki uzupe\u0142nia\u0107 wiarygodnym t\u0142em. System InpaintFusion rozwija t\u0119 logik\u0119 dla scen tr\u00f3jwymiarowych i robi to inkrementalnie, w czasie rzeczywistym, bez potrzeby ka\u017cdorazowego rekonstruowania wszystkiego od zera. To co\u015b w rodzaju Photoshopa dla scen 3D – tylko dzia\u0142aj\u0105cego na \u017cywo.<\/p> Zatem: nie chc\u0119 widzie\u0107 reklam na ulicy – znikaj\u0105. Brzydki blok za oknem – zast\u0119puje go park. Kto\u015b siedz\u0105cy obok na \u0142awce, kto burzy m\u00f3j estetyczny nastr\u00f3j – zostaje wizualnie wygaszony. Tu ko\u0144czy si\u0119 zabawa, a zaczyna pytanie o etyk\u0119. Nie dlatego, \u017ce technologia by\u0142aby z definicji z\u0142a, lecz dlatego, \u017ce daje w\u0142adz\u0119 nad sam\u0105 tkank\u0105 codziennego do\u015bwiadczenia. Ju\u017c nie tylko nad tym, co czytam, ale nad tym, co w og\u00f3le widz\u0119 i s\u0142ysz\u0119. Wdro\u017cenie takiej technologii powszechnie to mokry sen ka\u017cdego cenzora.<\/p> Sherry Turkle pisa\u0142a o technologiach komunikacyjnych, kt\u00f3re obiecuj\u0105 blisko\u015b\u0107, a cz\u0119sto wzmacniaj\u0105 samotno\u015b\u0107. W tym sensie rozszerzona rzeczywisto\u015b\u0107 mo\u017ce p\u00f3j\u015b\u0107 jeszcze dalej. Nie tylko filtruje przekaz. Filtruje percepcj\u0119. Nie daje wi\u0119c wy\u0142\u0105cznie kolejnej ba\u0144ki informacyjnej, lecz mo\u017ce zacz\u0105\u0107 budowa\u0107 ba\u0144k\u0119 sensoryczn\u0105 – osobn\u0105, prywatn\u0105 wersj\u0119 \u015bwiata, g\u0142adziej zredagowan\u0105, wygodniejsz\u0105 i coraz mniej wsp\u00f3ln\u0105. Trudno si\u0119 b\u0119dzie jej oprze\u0107.<\/p> Jeremy Bailenson od lat pokazuje, \u017ce \u015brodowiska immersyjne mog\u0105 silnie wp\u0142ywa\u0107 na ludzkie zachowanie, emocje i przekonania. Im bardziej przekonuj\u0105ce staje si\u0119 medium, tym mniej jest neutralnym kana\u0142em, a tym bardziej \u015brodowiskiem, kt\u00f3re aktywnie formuje do\u015bwiadczenie. Je\u015bli wi\u0119c ka\u017cdy z nas zacznie funkcjonowa\u0107 w cz\u0119\u015bciowo innej, spersonalizowanej wersji rzeczywisto\u015bci, pytanie o wsp\u00f3lne do\u015bwiadczenie przestanie by\u0107 filozoficzn\u0105 ozdob\u0105. Stanie si\u0119 pytaniem politycznym, spo\u0142ecznym i bardzo praktycznym. Co to znaczy spotka\u0107 si\u0119 twarz\u0105 w twarz, je\u015bli twarz jest generowana algorytmicznie, a g\u0142os zosta\u0142 wytrenowany na trzech sekundach nagrania?<\/p> Nie wiem. Ale przyznaj\u0119, \u017ce profil \u201eschludny profesor\u201d nadal wydaje mi si\u0119 kusz\u0105cy.<\/p> <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Wyobra\u017amy sobie poniedzia\u0142kowy poranek za kilka lat. Wstaj\u0119, nie gol\u0119 si\u0119 – jak zwykle – ale zanim wyjd\u0119 z domu, otwieram aplikacj\u0119 i ustawiam sw\u00f3j profil publiczny na wariant \u201eschludny profesor\u201d. <\/p>\n","protected":false},"author":247,"featured_media":19182,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[754,764,780],"tags":[],"popular":[],"difficulty-level":[38],"ppma_author":[614],"class_list":["post-19180","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hai_premium","category-ai_lifestyle","category-redakcja-poleca","difficulty-level-medium"],"acf":[],"authors":[{"term_id":614,"user_id":247,"is_guest":0,"slug":"prof-dr-hab-dariusz-jemielniak","display_name":"prof. dr hab. Dariusz Jemielniak","avatar_url":{"url":"https:\/\/haimagazine.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maxresdefault-1-e1742292469999.jpg","url2x":"https:\/\/haimagazine.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/maxresdefault-1-e1742292469999.jpg"},"first_name":"Dariusz","last_name":"Jemielniak","user_url":"","job_title":"","description":"Profesor zarz\u0105dzania Akademii Leona Ko\u017ami\u0144skiego, gdzie kieruje katedr\u0105 MINDS (Management in Networked and Digital Societies). Pracuje te\u017c jako faculty associate w Berkman-Klein Center for Internet and Society na Harvardzie. Wiceprezes Polskiej Akademii Nauk. Cz\u0142onek Rady Programowej CampusAI."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19180","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/247"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19180"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19180\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19186,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19180\/revisions\/19186"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/19182"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19180"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19180"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19180"},{"taxonomy":"popular","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/popular?post=19180"},{"taxonomy":"difficulty-level","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/difficulty-level?post=19180"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=19180"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}