{"id":17488,"date":"2026-02-19T17:10:40","date_gmt":"2026-02-19T16:10:40","guid":{"rendered":"https:\/\/haimagazine.com\/?p=17488"},"modified":"2026-02-19T17:26:00","modified_gmt":"2026-02-19T16:26:00","slug":"ai-w-pracy-kreatywnej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/ai_branza\/kultura_media\/ai-w-pracy-kreatywnej\/","title":{"rendered":"AI w pracy kreatywnej: kaganiec czy overdrive?"},"content":{"rendered":"<p><\/p><p>\u015awiat na stylu biznesu i sztuki stoi dzi\u015b przed dylematem: czy utrzymywa\u0107 generatywn\u0105 sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 w ramach \u015bcis\u0142ych regulacji, czy zaufa\u0107 mechanizmom rynkowym i swobodzie innowacji?<\/p><p>Podczas Generative Revolution Day wybrzmia\u0142y dwie wyra\u017anie odmienne wizje, przedstawione przez dr Tamill\u0119 Triantoro oraz producenta muzycznego Steve\u2019a Lillywhite\u2019a. I cho\u0107 to dyskusja ekspercka, jej wnioski s\u0105 bardzo konkretne. Dotycz\u0105 koszt\u00f3w, ryzyka oraz kierunku przysz\u0142ych inwestycji.<\/p><p><em>Wi\u0119cej pod materia\u0142em video<\/em><\/p><figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Should creative uses of generative AI be regulated?\" width=\"500\" height=\"281\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/vRkCw3v3Mtw?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure><h4 class=\"wp-block-heading\">Iluzja demokratyzacji i pu\u0142apka wyzysku<\/h4><p>Dr Tamilla Triantoro, badaczka system\u00f3w AI z Quinnipiac University, analizuj\u0105c mechanizmy zach\u0119t i uk\u0142ad si\u0142 wok\u00f3\u0142 nowych technologii, wskazuje, \u017ce cz\u0119sto odtwarzaj\u0105 one, a nawet wzmacniaj\u0105 istniej\u0105ce nier\u00f3wno\u015bci rynkowe. Wed\u0142ug niej obietnica pe\u0142nej demokratyzacji dzi\u0119ki sztucznej inteligencji mo\u017ce wi\u0119c okaza\u0107 si\u0119 uproszczeniem. Podobnie jak to mia\u0142o miejsce w przypadku platform streamingowych, kt\u00f3re mia\u0142y da\u0107 wolny dost\u0119p do odbiorc\u00f3w, a okaza\u0142o si\u0119, \u017ce widoczno\u015b\u0107 zale\u017cy przede wszystkim od bud\u017cetu, a nie od jako\u015bci tre\u015bci.<\/p><p>\u2013 Ekosystem bez zasad nie tworzy innowacji. Z perspektywy systemowej prowadzi do awarii rynku. Brak regulacji zach\u0119ca do szybkiego przejmowania danych i produkowania tre\u015bci na skr\u00f3ty, zamiast do budowania zr\u00f3wnowa\u017conych partnerstw. To zak\u0142\u00f3ca ca\u0142y rynek pracy tw\u00f3rczej \u2013 podkre\u015bla.<\/p><p>Triantoro krytycznie ocenia r\u00f3wnie\u017c wykorzystywanie modeli opartych na danych, obrazach i muzyce, pozyskanych bez wyra\u017anej zgody autor\u00f3w. Jej zdaniem proponowane jednorazowe wyp\u0142aty rekompensat nie rozwi\u0105zuj\u0105 problemu.<\/p><p>\u2013 &nbsp;Model jednorazowego wykupu tworzy relacj\u0119 opart\u0105 na wyzysku, a nie na wsp\u00f3\u0142pracy. Zach\u0119ca do kr\u00f3tkoterminowego przejmowania zasob\u00f3w zamiast do d\u0142ugofalowego partnerstwa ze \u015brodowiskiem tw\u00f3rc\u00f3w \u2013 uwa\u017ca.<\/p><p>W odpowiedzi postuluje oparcie relacji mi\u0119dzy firmami technologicznymi a tw\u00f3rcami na trzech filarach: jasnej zgodzie, rzetelnym uznaniu autorstwa oraz sta\u0142ym wynagradzaniu za wykorzystanie materia\u0142\u00f3w do trenowania modeli.<\/p><h4 class=\"wp-block-heading\">Sztuka pod\u0105\u017caj\u0105ca za technologi\u0105<\/h4><p>Odmienne podej\u015bcie prezentuje Steve Lillywhite, producent muzyczny i laureat wielu nagr\u00f3d Grammy. W jego ocenie sztuczna inteligencja jest tylko kolejnym etapem rozwoju narz\u0119dzi, podobnie jak wcze\u015bniej nowe instrumenty czy technologie nagraniowe.<\/p><p>\u2013 Forma sztuki pod\u0105\u017ca za technologi\u0105. Najpierw pojawia si\u0119 technologia, a dopiero potem rodzi si\u0119 nowa estetyka \u2013 uwa\u017ca.<\/p><p>Cho\u0107 algorytmy potrafi\u0105 wiernie odtwarza\u0107 style z przesz\u0142o\u015bci, nie stworzy\u0142y dot\u0105d dzie\u0142a, kt\u00f3re w oczywisty spos\u00f3b przewy\u017csza\u0142oby orygina\u0142y. Prze\u0142omy pojawiaj\u0105 si\u0119 dopiero wtedy, gdy ludzie wykorzystuj\u0105 narz\u0119dzia w spos\u00f3b nieprzewidziany.<\/p><p>\u2013 Kiedy kto\u015b wynalaz\u0142 wzmacniacz do gitar, dopiero gdy kto\u015b wzi\u0105\u0142 n\u00f3\u017c i przeci\u0105\u0142 g\u0142o\u015bnik, uzyskano przesterowanie. I nagle wynaleziono ten wspania\u0142y d\u017awi\u0119k, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 najwi\u0119kszych nagra\u0144, jakie kiedykolwiek powsta\u0142y. A ten wzmacniacz nie by\u0142 przecie\u017c stworzony do przesterowania, ale bez niego nie by\u0142oby w og\u00f3le ci\u0119\u017ckiej muzyki rockowej. Istnieje wi\u0119c zdecydowanie zasada, kt\u00f3ra m\u00f3wi, \u017ce technologia jest wymy\u015blana przez technik\u00f3w, ale to ludzie kreatywni wynosz\u0105 j\u0105 potem na wy\u017cszy poziom.<\/p><p>Z tej perspektywy zbyt wczesne i nadmierne regulacje mog\u0105 ograniczy\u0107 przestrze\u0144 do eksperymentowania. Lillywhite zadaje wi\u0119c pytanie, czy ka\u017cdorazowa, rygorystyczna ochrona istniej\u0105cego porz\u0105dku rzeczywi\u015bcie sprzyja rozwojowi. Wskazuje, \u017ce w niekt\u00f3rych bran\u017cach to w\u0142a\u015bnie brak \u015bcis\u0142ej ochrony przyczyni\u0142 si\u0119 do podniesienia jako\u015bci poprzez konkurencj\u0119 i swobod\u0119 dzia\u0142ania.<\/p><h4 class=\"wp-block-heading\">Kalkulacja ryzyka<\/h4><p>Aby lepiej zrozumie\u0107 wag\u0119 tych dw\u00f3ch podej\u015b\u0107, rozwa\u017cmy przyk\u0142ad agencji realizuj\u0105cej kampanie dla marek konsumenckich.<\/p><p>Je\u015bli postawi ona na swobod\u0119 i zacznie korzysta\u0107 z otwartych modeli bez sprawdzenia \u017ar\u00f3de\u0142 danych, pocz\u0105tkowo mo\u017ce odnotowa\u0107 znacz\u0105cy wzrost efektywno\u015bci. Projekty powstan\u0105 szybciej, a koszty spadn\u0105.<\/p><p>Z czasem jednak pojawi si\u0119 ryzyko prawne. Kampanie oparte na tre\u015bciach wygenerowanych z wykorzystaniem chronionych prac konkretnych artyst\u00f3w, bez ich zgody, mog\u0105 prowadzi\u0107 do roszcze\u0144 o naruszenie praw w\u0142asno\u015bci intelektualnej.<\/p><p>Alternatyw\u0105 jest korzystanie wy\u0142\u0105cznie z licencjonowanych, \u015bci\u015ble uregulowanych narz\u0119dzi. Taka decyzja mo\u017ce na pocz\u0105tku ograniczy\u0107 swobod\u0119 tw\u00f3rcz\u0105 i zwi\u0119kszy\u0107 koszty dost\u0119pu do technologii. Jednocze\u015bnie buduje jednak stabiln\u0105 ochron\u0119 przed utrat\u0105 reputacji oraz zaufania klient\u00f3w, dla kt\u00f3rych zgodno\u015b\u0107 z prawem w ca\u0142ym \u0142a\u0144cuchu dostaw jest warunkiem wsp\u00f3\u0142pracy. Jednak tu ro\u015bnie ryzyko, \u017ce ci klienci, kt\u00f3rym zale\u017cy na kosztach i czasie przejd\u0105 do firm preferuj\u0105cych pierwszy z tych dw\u00f3ch modeli dzia\u0142ania.<\/p><h4 class=\"wp-block-heading\">Strategia na czas niepewno\u015bci<\/h4><p>Zmieniaj\u0105cy si\u0119 krajobraz technologiczny wymaga nowego podej\u015bcia do zarz\u0105dzania innowacj\u0105. Jest to decyzja organizacyjna i \u2013 przy jej podejmowaniu \u2013 warto po\u0142\u0105czy\u0107 oba podej\u015bcia \u2013 minimalna ograniczanie kreatywno\u015bci przy u\u017cywaniu narz\u0119dzi AI oraz maksymalizowanie bezpiecze\u0144stwa przez odpowiedni ich dob\u00f3r.<\/p><p>Pierwszym krokiem powinno by\u0107 sprawdzenie dostawc\u00f3w narz\u0119dzi pod k\u0105tem przejrzysto\u015bci zasad dotycz\u0105cych zgody, autorstwa i wynagrodzenia tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rych materia\u0142y wykorzystano do trenowania modeli. Drugi element to stworzenie wewn\u0119trznych zasad korzystania z AI, kt\u00f3re zapewni\u0105 zgodno\u015b\u0107 z prawem, a jednocze\u015bnie pozostawi\u0105 przestrze\u0144 do eksperymentowania.<\/p><p>Dopiero maj\u0105c takie fundamenty, organizacje mog\u0105 zach\u0119ca\u0107 zespo\u0142y do tw\u00f3rczego wykorzystywania bezpiecznych narz\u0119dzi. A wywa\u017cone po\u0142\u0105czenie odpowiedzialno\u015bci prawnej z odwag\u0105 eksperymentowania mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 realnym \u017ar\u00f3d\u0142em trwa\u0142ej przewagi rynkowej.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W debacie o narz\u0119dziach do generowania tekstu, obrazu czy muzyki \u015bcieraj\u0105 si\u0119 dwie skrajne obawy. Ro\u015bnie strach przed fa\u0142szywymi materia\u0142ami, naruszeniami praw autorskich oraz utrat\u0105 kontroli artyst\u00f3w nad w\u0142asn\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci\u0105. Jednocze\u015bnie pojawia si\u0119 l\u0119k, \u017ce zbyt restrykcyjne przepisy zdusz\u0105 eksperymentowanie i odetn\u0105 tw\u00f3rc\u00f3w od nowych mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"author":354,"featured_media":17492,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[760],"tags":[],"popular":[],"difficulty-level":[],"ppma_author":[776],"class_list":["post-17488","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultura_media"],"acf":[],"authors":[{"term_id":776,"user_id":354,"is_guest":0,"slug":"redakcja","display_name":"Redakcja","avatar_url":{"url":"https:\/\/haimagazine.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Zrzut-ekranu-2025-07-10-o-16.00.36.png","url2x":"https:\/\/haimagazine.com\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Zrzut-ekranu-2025-07-10-o-16.00.36.png"},"first_name":"","last_name":"","user_url":"","job_title":"","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17488","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/354"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17488"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17488\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17497,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17488\/revisions\/17497"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17492"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17488"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17488"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17488"},{"taxonomy":"popular","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/popular?post=17488"},{"taxonomy":"difficulty-level","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/difficulty-level?post=17488"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=17488"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}