<\/p>
Jeszcze przed chwil\u0105 dyskusja o kosztach sztucznej inteligencji koncentrowa\u0142a si\u0119 na cenach uk\u0142ad\u00f3w GPU i dost\u0119pno\u015bci wykwalifikowanej kadry. Teraz punkt ci\u0119\u017cko\u015bci przesuwa si\u0119 wyra\u017anie stron\u0119 infrastruktury, kt\u00f3ra b\u0119dzie kosztowa\u0142a mniej nie tyle na starcie, co podczas u\u017cytkowania. Wed\u0142ug najnowszych szacunk\u00f3w Mi\u0119dzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA)<\/a><\/mark>, globalne zu\u017cycie energii przez centra danych przekroczy\u0142o ju\u017c bowiem poziom 460 TWh, zr\u00f3wnuj\u0105c si\u0119 z zapotrzebowaniem energetycznym du\u017cych gospodarek europejskich. A to po prostu kosztuje.<\/p> W tym kontek\u015bcie na znaczeniu zyskuje zjawisko okre\u015blane mianem „Heat Economy”. Serwerownie przestaj\u0105 by\u0107 traktowane wy\u0142\u0105cznie jako konsumenci pr\u0105du, a zaczynaj\u0105 pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119 dostawc\u00f3w ciep\u0142a systemowego. Dla Polski, dysponuj\u0105cej jedn\u0105 z najbardziej rozbudowanych sieci ciep\u0142owniczych na kontynencie, trend ten otwiera niespotykane dot\u0105d mo\u017cliwo\u015bci synergii mi\u0119dzy sektorem cyfrowym a komunalnym.<\/p> Przez lata efektywno\u015b\u0107 centr\u00f3w danych mierzono wska\u017anikiem PUE (Power Usage Effectiveness), d\u0105\u017c\u0105c do minimalizacji energii zu\u017cywanej na ch\u0142odzenie. Dzisiaj, wraz z upowszechnieniem si\u0119 ch\u0142odzenia ciecz\u0105, bran\u017ca adaptuje nowy standard: ERE (Energy Reuse Effectiveness). Tradycyjne ch\u0142odzenie powietrzem ust\u0119puje miejsca uk\u0142adom hydraulicznym, w kt\u00f3rych woda odbieraj\u0105ca ciep\u0142o z procesor\u00f3w osi\u0105ga temperatur\u0119 rz\u0119du 50\u201360 stopni Celsjusza. Z termodynamicznego punktu widzenia, jest to idealny surowiec dla pomp ciep\u0142a zasilaj\u0105cych miejskie sieci grzewcze. W efekcie, infrastruktura obliczeniowa staje si\u0119 de facto<\/em> niskoemisyjn\u0105 elektrociep\u0142owni\u0105.<\/p> Dowodem na praktyczno\u015b\u0107 i skalowalno\u015b\u0107 tego modelu jest projekt realizowany w fi\u0144skim Espoo przez koncerny Microsoft i Fortum. Inwestycja ta, b\u0119d\u0105ca obecnie najwi\u0119ksz\u0105 tego typu inicjatyw\u0105 na \u015bwiecie, pokrywa zapotrzebowanie na ciep\u0142o dla blisko 40 proc. mieszka\u0144c\u00f3w aglomeracji, redukuj\u0105c przy tym emisj\u0119 CO2 o 400 tys. ton rocznie<\/a><\/mark>. Podobne rozwi\u0105zania, cho\u0107 w mniejszej skali, funkcjonuj\u0105 te\u017c np. w Dublinie<\/a><\/mark>, gdzie farma serwer\u00f3w Amazon Web Services (AWS) ogrzewa obiekty u\u017cyteczno\u015bci publicznej w dzielnicy Tallaght.<\/p> Transformacja ta nie jest jednak nap\u0119dzana wy\u0142\u0105cznie rachunkiem ekonomicznym, ale r\u00f3wnie\u017c presj\u0105 regulacyjn\u0105. Kluczowym impulsem sta\u0142a si\u0119 implementacja zrewidowanej Dyrektywy o Efektywno\u015bci Energetycznej (EED). Zgodnie z nowymi przepisami unijnymi<\/a><\/mark>, nowo powstaj\u0105ce centra danych o mocy przekraczaj\u0105cej 1 MW zobligowane s\u0105 do przeprowadzenia rygorystycznej analizy koszt\u00f3w i korzy\u015bci (Cost-Benefit Analysis) w zakresie wykorzystania ciep\u0142a odpadowego.<\/p> Dla inwestor\u00f3w oznacza to koniec ery dobrowolno\u015bci. Lokalizacja nowych inwestycji cyfrowych nie mo\u017ce ju\u017c by\u0107 dyktowana wy\u0142\u0105cznie dost\u0119pem do \u015bwiat\u0142owodu i taniej energii elektrycznej. R\u00f3wnie istotnym czynnikiem staje si\u0119 blisko\u015b\u0107 w\u0119z\u0142\u00f3w ciep\u0142owniczych, umo\u017cliwiaj\u0105ca odsprzeda\u017c energii termicznej. W praktyce przepis ten wymusza integracj\u0119 planowania przestrzennego infrastruktury IT z planami energetycznymi miast.<\/p> Na tle Europy, Polska znajduje si\u0119 w specyficznym po\u0142o\u017ceniu. Nasz kraj posiada jeden z najbardziej rozwini\u0119tych system\u00f3w ciep\u0142ownictwa systemowego w Unii Europejskiej \u2013 wed\u0142ug danych Urz\u0119du Regulacji Energetyki (URE) to ponad 22 tysi\u0105ce kilometr\u00f3w sieci<\/a><\/mark>. Infrastruktura ta, w du\u017cej mierze wci\u0105\u017c zasilana w\u0119glem, desperacko poszukuje \u017ar\u00f3de\u0142 dekarbonizacji, by unikn\u0105\u0107 rosn\u0105cych koszt\u00f3w uprawnie\u0144 do emisji (ETS).<\/p> Wsp\u00f3\u0142praca sektora Data Center z przedsi\u0119biorstwami ciep\u0142owniczymi wydaje si\u0119 zatem naturalnym kierunkiem rozwoju. Szacuje si\u0119, \u017ce serwerownia o mocy 50 MW jest w stanie zabezpieczy\u0107 potrzeby cieplne dla oko\u0142o 15-20 tysi\u0119cy gospodarstw domowych. Potencja\u0142 ten dostrzegaj\u0105 ju\u017c krajowi operatorzy. Przyk\u0142adem jest Pozna\u0144<\/a><\/mark>, gdzie ciep\u0142o odzyskiwane z centrum danych Beyond.pl trafia do do sieci miejskiej.<\/p> Integracja z systemem ciep\u0142owniczym fundamentalnie zmienia model biznesowy operowania chmur\u0105 obliczeniow\u0105. Przychody ze sprzeda\u017cy ciep\u0142a \u2013 lub unikni\u0119te koszty jego utylizacji \u2013 pozwalaj\u0105 na obni\u017cenie koszt\u00f3w operacyjnych (OPEX) centrum danych, wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych szacunk\u00f3w, o 15 do 20 proc.<\/p> Wobec koszt\u00f3w trenowania modeli AI id\u0105cych w dziesi\u0105tki milion\u00f3w dolar\u00f3w, taka optymalizacja mo\u017ce decydowa\u0107 o konkurencyjno\u015bci. Co wi\u0119cej, „zielone” ciep\u0142o staje si\u0119 atutem w raportowaniu ESG, co dla globalnych korporacji ma znaczenie niebagatelne.<\/p>Koniec marnotrawstwa?<\/h4>
Bruksela dokr\u0119ca… kurek<\/h4>
Polska szansa w rurach<\/h4>
Nowa ekonomia cyfrowa<\/h4>