{"id":14258,"date":"2025-09-29T08:29:36","date_gmt":"2025-09-29T06:29:36","guid":{"rendered":"https:\/\/haimagazine.com\/?p=14258"},"modified":"2025-09-29T08:29:39","modified_gmt":"2025-09-29T06:29:39","slug":"ai-i-nauczyciele-szansa-czy-zagrozenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/ai_branza\/edukacja\/ai-i-nauczyciele-szansa-czy-zagrozenie\/","title":{"rendered":"AI i nauczyciele – szansa czy zagro\u017cenie?"},"content":{"rendered":"

Jeszcze do niedawna nowoczesne technologie w rzeczywisto\u015bci szkolnej kojarzy\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z tablicami interaktywnymi, projektorami czy e-podr\u0119cznikami. Dzi\u015b jednak coraz wi\u0119ksze znaczenie maj\u0105 narz\u0119dzia AI.<\/p>

Opinie \u015brodowiska szkolnego s\u0105 zr\u00f3\u017cnicowane \u2013 obok g\u0142os\u00f3w wskazuj\u0105cych na entuzjazm wobec sztucznej inteligencji, pojawiaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce wypowiedzi sceptyczne \u2013 i te zdaj\u0105 si\u0119 dominowa\u0107. Dyskusja ta jest wyj\u0105tkowo \u017cywa, bo cho\u0107 sztuczna inteligencja otwiera przed edukacj\u0105 zupe\u0142nie nowe mo\u017cliwo\u015bci, to jednocze\u015bnie stawia pytania o nowe zadania nauczycieli i uczni\u00f3w, a tak\u017ce o przysz\u0142o\u015b\u0107 samej szko\u0142y w \u015bwiecie zdominowanym przez technologi\u0119.<\/p>

Technologia jako asystent<\/strong><\/h4>

Narz\u0119dzia AI pomagaj\u0105 w przygotowywaniu dokumentacji czy planowaniu lekcji. Generuj\u0105 testy i pytania kontrolne, wspieraj\u0105 w dostosowaniu materia\u0142\u00f3w do r\u00f3\u017cnych poziom\u00f3w trudno\u015bci, opracowuj\u0105 prezentacje czy grafiki. Nauczyciele zauwa\u017caj\u0105 tak\u017ce, \u017ce AI mo\u017ce by\u0107 wykorzystywana do porz\u0105dkowania informacji, tworzenia zestawie\u0144 czy analiz. <\/p>

S\u0142owem: narz\u0119dzia sztucznej inteligencji pozwalaj\u0105 wykonywa\u0107 prac\u0119 sprawniej oraz bardziej anga\u017cowa\u0107 uczni\u00f3w w dzia\u0142ania lekcyjne.<\/p>

Sztuczna inteligencja w nauczaniu j\u0119zyk\u00f3w<\/strong><\/h4>

Sztuczna inteligencja jest u\u017cywana podczas nauki j\u0119zyk\u00f3w obcych. Ale jej narz\u0119dzia pomagaj\u0105 tak\u017ce w przygotowaniu ciekawych i anga\u017cuj\u0105cych \u0107wicze\u0144 do wykorzystania podczas lekcji. Jedna z nauczycielek j\u0119zyka niemieckiego m\u00f3wi: \u201eWspomagam si\u0119 AI, gdy omawiamy jaki\u015b film i tworz\u0119 do niego pytania, zadania. AI podpowiada mi r\u00f3wnie\u017c pomys\u0142y na \u0107wiczenia na rozgrzewk\u0119, podsy\u0142a linki do kr\u00f3tkich filmik\u00f3w wprowadzaj\u0105cych dany materia\u0142 leksykalny\u201d. <\/p>

Niew\u0105tpliwym atutem jest tak\u017ce sprawniejsza nauka s\u0142ownictwa \u2013 sztuczna inteligencja daje mo\u017cliwo\u015b\u0107 generowania fiszek czy prowadzenia symulowanych rozm\u00f3w. Co wi\u0119cej \u2013 poprzez u\u0142o\u017cenie zindywidualizowanych plan\u00f3w porz\u0105dkuje proces nauki. <\/p>

Okiem pedagog\u00f3w szkolnych <\/strong><\/h4>

\u201eM\u0142odzie\u017c ch\u0119tnie wspomaga si\u0119 AI, kiedy brak im pomys\u0142u albo chc\u0105 poprawi\u0107 styl swoich wypowiedzi.\u201d – wspomina pedago\u017cka z liceum og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego – \u201eSztuczna inteligencja te\u017c inspiruje, dostarcza rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re mog\u0105 wykorzysta\u0107 wielokrotnie.\u201d Inna dodaje: \u201eDzi\u0119ki AI [uczniowie] mog\u0105 powtarza\u0107 materia\u0142, co usprawnia nauk\u0119. Dodam, \u017ce niekt\u00f3rzy maj\u0105 notebooki, wi\u0119c jest to jeszcze bardziej uproszczone, bo mog\u0105 wklei\u0107 zawarto\u015b\u0107 notatki i u\u0142o\u017cy\u0107 zadania\u201d. <\/p>

To nieliczne z wymienionych zalet technologii, kt\u00f3re pokazuj\u0105, \u017ce nauka mo\u017ce by\u0107 szybsza, ciekawsza i mniej stresuj\u0105ca, a co za tym idzie \u2013 wykorzystanie AI w edukacji mo\u017ce pozytywnie wp\u0142ywa\u0107 na dobrostan m\u0142odzie\u017cy. Nie spos\u00f3b pomin\u0105\u0107 jednak niebezpiecze\u0144stw wynikaj\u0105cych z u\u017cywania narz\u0119dzi sztucznej inteligencji. Pedago\u017cki zwracaj\u0105 uwag\u0119 na to, \u017ce uczniowie cz\u0119sto wyr\u0119czaj\u0105 si\u0119 technologi\u0105, co mo\u017ce prowadzi\u0107 do spadku motywacji wewn\u0119trznej. Zagro\u017ceniem jest tak\u017ce ograniczona empatia i brak pe\u0142nego rozumienia emocji przez AI.<\/p>

Od nauczycieli us\u0142ysze\u0107 mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c, \u017ce AI mo\u017ce os\u0142abia\u0107 kreatywno\u015b\u0107 uczni\u00f3w, wyd\u0142u\u017ca\u0107 czas sp\u0119dzany przed ekranem i ogranicza\u0107 kontakty mi\u0119dzyludzkie. Najcz\u0119\u015bciej powtarzane obawy dotycz\u0105 tego, \u017ce m\u0142odzie\u017c b\u0119dzie oddawa\u0107 prace napisane przez ChataGPT. A zweryfikowanie, czy prace b\u0105d\u017a zadania zosta\u0142y napisane przez AI, jest zdecydowanie trudniejsze, ni\u017c nam si\u0119 wydaje.<\/p>

Nie da si\u0119 r\u00f3wnie\u017c ukry\u0107, \u017ce rozw\u00f3j AI generuje l\u0119k przed marginalizacj\u0105 roli nauczycielek i nauczycieli. Skoro sztuczna inteligencja przejmie cz\u0119\u015b\u0107 ich obowi\u0105zk\u00f3w, to mo\u017ce b\u0119dzie te\u017c mog\u0142a ich ca\u0142kowicie zast\u0105pi\u0107?<\/p>

W kontek\u015bcie technologicznych niepokoj\u00f3w grona pedagogicznego warto przywo\u0142a\u0107 wnioski z badania \u201eObawy i zagro\u017cenia zwi\u0105zane z AI w edukacji: jedno zjawisko, r\u00f3\u017cne perspektywy\u201d<\/em> (K. Patkowski, M. Zieli\u0144ski). Ukazuje ono, \u017ce jako najcz\u0119stsze zagro\u017cenia wymienia si\u0119 brak ochrony prywatno\u015bci danych, uprzedzenia algorytmiczne (b\u0142\u0119dy wynikaj\u0105ce z trenowania modeli na nierzetelnych danych), ryzyko wzmacniania stereotyp\u00f3w kulturowych oraz brak jasnych norm etycznych w u\u017cywaniu AI na zaj\u0119ciach i poza nimi.<\/p>

Praktyczne wskaz\u00f3wki dla nauczycieli<\/strong><\/h4>
  • ChatGPT mo\u017cna wykorzysta\u0107 do przygotowania scenariuszy uroczysto\u015bci szkolnych lub film\u00f3w promocyjnych. Wystarczy opisa\u0107 koncepcj\u0119, cel i oczekiwane efekty, by otrzyma\u0107 gotowy konspekt, a nast\u0119pnie dopasowa\u0107 go do w\u0142asnych potrzeb. <\/li>\n\n
  • AI pomo\u017ce tak\u017ce w wyszukiwaniu potrzebnych zapis\u00f3w ustaw czy wytycznych z rozporz\u0105dze\u0144. Zwi\u0119ksza tym samym tempo otrzymania interesuj\u0105cych nas informacji i usprawnia wprowadzanie poprawek do statutu. Warto pami\u0119ta\u0107 o mo\u017cliwo\u015bci zapytania chatbota o \u017ar\u00f3d\u0142o wiedzy.<\/li>\n\n
  • Sztuczna inteligencja niew\u0105tpliwie u\u0142atwia tak\u017ce pisanie wszelkiego rodzaju sprawozda\u0144 z pracy w zespo\u0142ach. Wystarczy wypisa\u0107 zrealizowane zadania, aby otrzyma\u0107 dokument z usystematyzowanymi zapisami. <\/li><\/ul>

    Brak systemowego wsparcia<\/strong><\/h4>

    Nie mo\u017cna zapomnie\u0107 tak\u017ce o trudno\u015bciach formalnych. Szko\u0142y dzi\u015b po prostu nie s\u0105 przygotowane na wprowadzenie AI. W\u0142\u0105czenie technologii sztucznej inteligencji wi\u0105za\u0142oby si\u0119 z obci\u0105\u017ceniami finansowymi, na kt\u00f3re wiele instytucji nie mo\u017ce sobie pozwoli\u0107. Ponadto nie ma szkole\u0144 i praktycznych wskaz\u00f3wek dla nauczycieli. A w takiej sytuacji trudno o spok\u00f3j i otwarto\u015b\u0107. Niekt\u00f3rzy dzia\u0142aj\u0105 na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 \u2013 czytaj\u0105 artyku\u0142y, uczestnicz\u0105 w webinarach, testuj\u0105 metod\u0105 pr\u00f3b i b\u0142\u0119d\u00f3w. Inni jednak powtarzaj\u0105, \u017ce maj\u0105 ju\u017c tyle obowi\u0105zk\u00f3w, \u017ce niepotrzebne im s\u0105 kolejne innowacje.<\/p>

    Przysz\u0142o\u015b\u0107 pod znakiem AI?<\/strong><\/h4>

    Mimo rozbie\u017cnego stosunku do AI \u015brodowisko pedagogiczne jest niemal zgodne co do jednego \u2013 bez szkole\u0144 i odpowiedniego wsparcia instytucjonalnego AI pozostanie czym\u015b nieznanym i budz\u0105cym l\u0119k. Przysz\u0142o\u015b\u0107 technologii w edukacji zale\u017cy wi\u0119c przede wszystkim od tego, czy szko\u0142y otrzymaj\u0105 narz\u0119dzia, a ich pracownicy \u2013 wiedz\u0119, jak tych narz\u0119dzi efektywnie u\u017cywa\u0107. Jasne procedury i podnoszenie kompetencji cyfrowych kadry pedagogicznej wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 kluczowe, aby ograniczy\u0107 obawy i skutecznie wykorzysta\u0107 potencja\u0142 AI jako dydaktycznego asystenta. <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    W dyskusji o edukacji nie spos\u00f3b pomin\u0105\u0107 dzi\u015b tematu sztucznej inteligencji.<\/p>\n","protected":false},"author":454,"featured_media":14259,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[759,756,763,779],"tags":[950],"popular":[],"difficulty-level":[36],"ppma_author":[860],"class_list":["post-14258","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-edukacja","category-ai_branza","category-ai_praktyka","category-temat-miesiaca","tag-zagrozenia-ai","difficulty-level-easy"],"acf":[],"authors":[{"term_id":860,"user_id":454,"is_guest":0,"slug":"katarzynalukawska","display_name":"Katarzyna \u0141ukawska","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/710515f698ca5d66836d810e169474f496a7aa2be7219746d2c7b82f1aca12db?s=96&d=mm&r=g","first_name":"Katarzyna","last_name":"\u0141ukawska","user_url":"","job_title":"","description":"Jestem polonistk\u0105 z pasj\u0105 do nowych technologii, liderk\u0105 projekt\u00f3w, kt\u00f3ra z powodzeniem \u0142\u0105czy humanistyczn\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107 z cyfrowym podej\u015bciem. Rozwijam si\u0119 w obszarze AI, szukaj\u0105c wyzwa\u0144 \u0142\u0105cz\u0105cych edukacj\u0119, innowacj\u0119 i biznes. "}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14258","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/454"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14258"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14258\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14267,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14258\/revisions\/14267"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14259"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14258"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14258"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14258"},{"taxonomy":"popular","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/popular?post=14258"},{"taxonomy":"difficulty-level","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/difficulty-level?post=14258"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/haimagazine.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=14258"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}